Studie- en beroepskeuze

Een kind met een spierziekte kan op jonge leeftijd best fantaseren over 'droomberoepen' als piloot, brandweerman of danseres. Hij begrijpt meestal nog niet waarom dat niet zou kunnen. Ook als een kind wel begrijpt dat de ziekte beperkingen meebrengt, hoef je hem niet bij voorbaat af te remmen in zijn ambities. Op het gebied van studie en werk kan vaak veel meer dan kinderen, ouders, docenten of schooldecanen denken. Met een spierziekte zijn veel studies te doen en beroepen uit te oefenen. Daarvan zijn inmiddels genoeg voorbeelden bekend.

Het belang van opleiding
Een goed opleidingsniveau vergroot de kansen van je kind op een baan. Uit onderzoek blijkt dat het voor gehandicapte jongeren met een hogere opleiding bijna net zo gemakkelijk is als voor leeftijdgenoten zonder handicap om een leuke baan te vinden. De arbeidsmarkt heeft behoefte heeft aan mensen die goed zijn in beroepen waar veel denkwerk en creativiteit aan te pas komt. Spierkracht is minder belangrijk. Voor jongeren met een middelbare beroepsopleiding liggen er vooral in de dienstverlenende sector kansen.

Voorzieningen en regelingen
Voor het volgen van opleidingen na het voortgezet onderwijs met een lichamelijke beperking bestaan allerlei regelingen en voorzieningen:

• extra studiefinanciering;
• behoud van de Wajong-uitkering;
• aangepaste examens en afstudeerregelingen;
• een aangepast studierooster;
• individuele regelingen met docenten en decanen;
• speciale communicatievoorzieningen (zie www.vsn.nl/wetrecht);
• speciale decanen voor studenten met een handicap of chronische ziekte op universiteiten en hogescholen;
• aangepaste kamers op de campus.

Lang niet alle studenten met een handicap die recht hebben op die voorzieningen, maken daar ook gebruik van. Soms komt dat door onbekendheid, soms omdat ze niet in een uitzonderingspositie willen zitten. Die voorzieningen blijken vaak hard nodig om opleidingen toegankelijker te maken voor jongeren met een lichamelijke beperking.

Beroepskeuzetest
Bij twijfel over de haalbaarheid van een bepaalde studiekeuze, kan een jongere via zijn school voor voortgezet onderwijs een beroepskeuzetest doen. De stichting Handicap + Studie (www.handicap-studie.nl) heeft een speciale beroepentest gemaakt voor jongeren met een handicap. Die test wordt gratis beschikbaar gesteld aan decanen, trajectbegeleiders en studieadviseurs uit het voortgezet onderwijs (VO), het middelbaar beroepsonderwijs (MBO), het hoger beroepsonderwijs en het Wetenschappelijk Onderwijs (WO).

In het voortgezet speciaal onderwijs adviseert de school meestal over mogelijke vervolgopleidingen. Speciaal beroepsonderwijs is te volgen aan het REA College Nederland dat vier vestigingen in het land heeft. Deze opleidingen hebben meestal internaten voor leerlingen die te ver weg wonen. Omdat speciaal hoger onderwijs in Nederland niet bestaat, zijn studenten aangewezen op de reguliere universiteiten en hogescholen.